Giải mã vụ án Medici: DNA xác nhận sốt rét, không phải đầu độc

Trong hơn 400 năm, cái chết đột ngột của Đại công tước Francesco I de' Medici và vợ Bianca Cappello vào năm 1587 đã thổi bùng tin đồn ám sát bởi em trai Francesco là Ferdinando. Một nghiên cứu mới sử dụng DNA cổ đại từ hài cốt của Francesco đã giải quyết cuộc tranh luận: cả hai đều chết vì sốt rét, không phải do thuốc độc.

Nghiên cứu do Serena Tucci của Đại học Yale dẫn đầu và công bố trên iScience, đã trích xuất DNA từ các mẫu xương được bảo quản từ các cuộc khai quật của Dự án Medici vào năm 2004. Phân tích phát hiện dấu vết di truyền của Plasmodium falciparum và Plasmodium malariae, ký sinh trùng gây sốt rét, trong xương sườn của Francesco. Điều này xác nhận các phát hiện cổ-miễn dịch học trước đó nhưng cung cấp câu trả lời dứt khoát mà chỉ bằng chứng DNA mới có thể mang lại.

Bối cảnh lịch sử ủng hộ phát hiện này: cặp đôi đổ bệnh tại một biệt thự gần Florence, bao quanh bởi đầm lầy và ruộng lúa—nơi sinh sản lý tưởng của muỗi. Các bác sĩ triều đình đã ghi nhận các triệu chứng phù hợp với sốt rét, bao gồm sốt từng cơn. Giả thuyết nhiễm độc thạch tín, được thúc đẩy bởi động cơ chính trị của Ferdinando và lịch sử bạo lực của gia tộc Medici, chưa bao giờ được hỗ trợ bởi bằng chứng độc chất kết luận.

Nghiên cứu cũng phân tích hài cốt của Hồng y Giovanni de' Medici, người chết 25 năm trước đó sau một chuyến đi ven biển, phát hiện một chủng Plasmodium falciparum chưa từng biết trước đây. Điều này làm nổi bật sự phổ biến lịch sử của bệnh sốt rét ở Ý thời Phục hưng và sức mạnh của DNA cổ đại trong việc giải quyết các cuộc tranh luận lịch sử kéo dài.